Tüsken Frümde

 

A: Gutten Dag. Ick heet Kalli Brügge.
B: Angeneihm, Herr Brügge. Min Name is Mia Brink.
A: Gutten Aobend. Draff ick mi vörstellen, min Name is Jan Kamp.
B: Schön, Ju kennentelähren. Ick sin Rita Voss.
A: Angeneihm, Frau Voss. Kummt Ji ut Üöle?
B: Nee, ick sin ut Beilen.
A: Ick häff kinne Tied mähr, ick mott wieder. Schönen Aobend noch.
B: Auk so. 

A: Gutten Muorgen.
B+C: Gutten Muorgen.
A: Draff ick nao Jue Namens fraogen?
B: Jau, wisse doch. Wi heet’t beide Köster. Kai un Anja Köster. Un wu heet’t Ji?
A: Ick heet Lüns.
C: Un de Vörname?
A: Oh, ick heet met Vörnamen Uwe.
B: Wi häfft kine Tied mähr. Gutt gaohen, Herr Lüns.
A: Jau, doht Ju wat he

 

Tüsken Bekannte

 

A: Gutten Dag, Frau Brügge.
B: Gutten Dag, Herr Lenz. Wu geiht et Ju, Herr Lenz?
A: Danke de Naofraoge, gutt, un Ju?
B: Mi geiht et auk gutt, danke.
A: Kick an, Frau Bolte.
B: Herr Naumann, schön Ju äs maol wier te seihen!
A: Jau, dat mein ick auk. Wu geiht et Ju?
B: Bestens, ick kann nich klagen - un wu häbbt Ji dat?
A: Auk bestens. Ji wiett’t jä, schlechte Lüde geiht et ümmer gutt.
B: Wo ick Ju jüst hier seih, wu geiht et egentlick Kösters Martin? De is doch so krank.
A: Em geiht et all wier heel gutt. He fänk naichste Wiäcke wier an te arbeiden.

Herr Althoff (A) un Frau Bült (B) sitt’t in en Büro un arbeid’t an iähre Computers. De Bürodüör geiht laoß, de Chef (C) kümp met en jungen Mann (L) harin.

C: Gutten Muorgen, Frau Bült un Herr Althoff.
A und B: Gutten Muorgen, Herr Creimer.
C: Düt is Herr Lüning, he fänk vandage bi us ene Utbildung up’t Büro an.
L: Gutten Muorgen, Frau Bült un Herr Althoff. B: Bi us is dat nich so füörmlick. Wi küert us met „du“ an.
A: Willt wi us nich auk duzen?
L: Jau, gähn. Ick sin Leon. Un wu heit’t ji met Vörnamen?
A: Ick heit Alex. Dat hier is Beate.
B: Wat för ene Utbildung mäcks du dann bi us, Leon?
L: Ick lähr up Bürokaupmann.
Beate: Segg äs maol, Leon, wo kümms du wäg? Wuens du hier in Warenduorp?
Alex: Jau, vertell doch äs wat von di! Leon: Ick sin Leon Lüning un wuene in Warenduorp. Gebuorn sin ick in Füchtrup. Ick häff enen jüngeren Broer un en äölleret Süster. Min Süster is verhieraot’t. Mine Öllern heit’t Franz un Marie Lüning. Min Vader is Schreinermester, he hät ene egene Schreinerie met nieggen Angestellte. Mine Moer mäck bi minen Vader up dat Büro denn Papierkraom. Min Broer geiht noch up de Schole, he will Abitur maken un up Dokter studeeren. In min Öllernhus küert wi alle Plattdütsk metenanner. Wi Kinner könnt auk alle Engelsk küern. Min Broer lährt auk noch Latinsk; dat kann he gutt bruken, wenn he studeert. Ick söwst will nu ene kaupmänniske Utbildung maken un dann äs wieder seihen.

 

Klingeling, klingeling.

W: Firma Franz Kampwerth, Ji küert met Werner Schnieder.

M: Hier is Marie Möller. Wi kennt us doch. Du bis doch Schnieder’s Werner ut Üöle, nich?

W: Jau, dat sin ick. Ji willt doch wisse met Juen Suohn Robin küern? Ick stell äs gau dör. Schönen Dag noch, Frau Möller.

M: Jau, schönen Dag noch, Herr Schnieder.

R: Robin Möller.

M: Jau, Robin, ick sin’t.

R: Ach, du bis dat, Mama. Wat giff’t, dat du mi up’e Arbeit anröpps?

M: Nicks leiget. Kanns du för mi nao de Arbeit inkaupen gaohen?

R: Inkaupen, ick? Nich gähne. Kanns du dat nich söwst dohen?

M: Stell di nich so an! Ick will muo’n Wiehnachtsplätzkes backen, un ick häff nicks to’t Backen in’n Huse. Schrief di dat up, dat dat auk alles richtig wät. Häss du wat to’t Schrieben?

R: Dann legg män laoß. M: Ick bruk: een Pund witt Miäll, 200 Gramm Margarine, hunnertfiftig Gramm Zucker, twee Eier, een Päcksken Backpulver, een Päcksken Vanillezucker, en half Pund ganze Haselnütt, owwer aohne Schellen. Dat is’t iärst äs.

R: Dat häff ick. Ick breng dat met. Dann kanns du muo’n dine Plätzkes backen.

M: Jau, den Deeg mak ick vanaobent all ferdig un stell em üöwer Nacht kaolt. Dann lött’e sick nämlick muo’n biätter utrullen.

R: Gutt.

M: Dat hett – waochte äs! Breng von allem dat Dubbelte met. Dat us dat nich so geiht, äs verliedden Jaohr Wiehnachten. Dat wi düt Jaohr up alle Fälle nog Plätzkes häbbt.

R: Dann mock jä noch riäcken! Ick breng di alles met. Bes naohiär.

M: Bes naohiär.

Midden in’t Mönsterland ligg de jaohrhunnerte aolle Buernhoff Wiedkamp. Et is kinen Schultenhoff, owwer doch’n stolten, stäödigen Fachwiärkhoff met vielle graute Eikenbaim ümto un ’ne graute Niendüör an’n Giewwel. Up de Diälle giff’t ümmer noch dat uraolle Hädfüer, met gussiserne Platten.

Düsse aolle Buernhoff is siet jehiär de Familgenstammsitz von Familge Wiedkamp. Alljäöhrlick dräpp sick an’n tweden Wiehnachtsdag üm teihn Uhr muorgens de ganze Familge Wiedkamp up’n Hoff. Üm half elwen gaoht alle tosammen in de Duorpkiärk in’t Hauchamt. Anschließend bekiekt sick de Kinner de graute Wiehnachtskrippe. Donao giff’t ’n graut Middagiätten tieggen een Uhr up Wiedkamps graute Diälle. Lisa Wiedkamp kann heel gutt kuocken. Se is würklick ’ne gutte Küöckske.

Düt Jaohr sitt’t teihn Personen an’n Disk to’t Wiehnachtsiätten: von de Großtöllern is bloß noch Opa Hinnik dobi. De Öllern Henrik un Lisa Wiedkamp bewirtschaftet ümmer noch den Hoff. Iähr Suohn Frank un sine Frau Karin sind drüm un dran, den Hoff te üöwerniehmen un wieder te föhren. De beiden häfft twee Kinner, Mara un Henrik. Franks Süster Marlies hett vandage met Husnamen Kortevoss un kümp met iähren Mann Robin un iähren Suohn Oliver.

Bi düsse Wiehnachtsfier kummt domet veer Generationen von Wiedkamps tosammen: Großöllern, Öllern, Kinner un Enkel. Nao’t Middagiätten sitt m’ gemötlick an’t Hädfüer, et giff ümmer viell te vertellen.

De Lüttken könnt et nich afwaochten, dat naomdags dat Christkind kümp. Owwer dat Christkind kümp erst, wenn’t buten düster is un wenn de Kärssen an’n grauten Wiehnachtsbaum löchtet.

För de Wiedkamps is de twede Wiehnachtsdag ümmer een von de schönsten Dage in’t Jaohr. Se beduert ümmer, dat’t kinen diädden Wiehnachtsdag giff.

Marion un Georg staoht in’n Supermarkt vör dat Kaffeeregal un vergliekt de Priese. Marion häöllt ’n Pund Kaffee in’e Hand: „De hier is de billigste. Dat Pund kost drei Euro nieggenvettig. Söllt wi den niehmen?“

Georg nimp iähr dat Kaffeepaket ut de Hänne un bekick sick dat. „Bis du unwies? De is jä koffeeinfrie! Do kann ick jä jüst so gutt Water supen! Nee, nee, do giff ick leiwer ’n lück mähr Geld ut för ’n gutten Kaffee!“

„Ja, ja, ick weet, ick weet!“, unnerbräck em Marion. „Du brückst up’t Büro ’n Kaffee, wo üörndlick wat drächter sitt.“ Se will jüst den Kaffee in’t Regal trüggstellen, do häört se ächter sick de Stemme von iähre Fröndin Christa: „Hallo, Marion un Georg. Könnt ji den rechten Kaffee nich finnen? Do ächten an’n Sietengang steiht ’n Sonderangebott för twee Euro nieggenunnieggenzig.“ Marion un Georg dreiht sick üm. Vör iähr staoht Christa un Ludger. „Kick an, ji beiden!“, begrüßt Georg se. „Sind ji auk wier in’e Stadt to’t Inkaupen?“ „Jau, leige nog“, beduert Ludger sick söwst. „Dat is jedes Maol ’n düeren Spass.“ „Dat is wull waohr, owwer aohne Kaffee geiht et schließlick auk nich“, fällt em Marion in’t Waort. „Un so’n bittken de Vörräöte upfrisken, dat mott af un an sien! Owwer nu äs wat anners, Christa: Wat giff et bi ju Niees?“ „Och“, meint Christa, „bi us döht sick nicks. Wi sind jüst an’t Üöwerleggen, wat wi naichsten Sunndag maken willt. Wi willt’n bittken rut an’e friske Luft.”

Marion frögg: „Wu wät dann dat Wiädder?“ „In’t Radio hett et, dat dat Wiädder gutt wät, ’n lück plüsterig, owwer süss fien Wiädder“, smitt Ludger dotüsken. „Ja“, stimmt Georg to, „so steiht’t auk in’e Zeitung. Marion un icke willt’n Utflug maken. Use Suohn Tobias mott Sunndag nao Mönster und nimp us dann enfach ’n Stück met. Wi stiegt unnerwäggens ut un laupt dann tefot trügg. Met Ümwiäge sind dat dann so fiefuntwintig Kilometers – “ „– un wi häfft dobi den ganzen Wäg Rüggenwind“, fällt Marion em in’t Waort, „et löpp sick biätter, wenn en de Wind nich ständig in’t Gesicht blöss. Rüggenwind is biätter äs Tieggenwind.“

Ludger stött sine Christa in’e Siet: „Häör di dat an, Christa! Spazeerngaohen met Rüggenwind! Up so ’ne Idee mott m’ iärst äs kummen!“ „Dat brückst du gar nich in’t Lächerlicke trecken“, segg Marion, „’n bittken kommodig kann’t bi’t Laupen ruhig sien. Man mott’t sick jä nich unnütz swaor maken! Üöwrigens! Tobias hät noch ’n paar Plätze frie in’t Auto. Wenn ji willt, könnt ji gähn met us laupen.“ Christa un Ludger kiekt sick an. „Worüm egentlick nich?“, üöwerlegg Ludger. „Jau, dat makt wi gähn met“, freit sick Christa. „Gutt!“, beslütt Georg dat Gespräök, „wi halt ju üm half nieggen af“. „Is gutt! Bes düsse Dage!“ „Jau, bes Sunndag!“

De Karnevalszug schüff sick dör de Straoten von Biäckem. Dicht gedrängt steiht dat Volk un röpp ümmer un ümmer wier: „Rumskedi-Helau!“ Blaoskapellen un Spiellmannszüge in bunte Kostüme spiellt Karnevalslieder.

Mittendrin staoht auk twee Sunnenblomen met brune Gesichter, löchtend giälle Blütenblade rund üm de Köppe un graute, gröne Blade von buoben bes baoll an den Grund. De Kostüme sind heel eng naihet, un dorüm könnt de beiden Sunnenblomen sick auk nich rächt weggen. Se heet’t üöwrigens Sarah un Julia, se sind Twiessen. Üöwer iähre Köppe haollt se en graut, ümgedreiht Pamplü, üm müglickst vielle Bömskes von de Karnevalswagens upfangen te können.

Ächter de beiden driäppt sick jüst twee junge Käls: en Buer met löchtend raude Bäckskes un graute Holsken un en Gliekäöllerigen, well nich verkleedet is. „Worüm bis du düt Jaohr nich verkleedet, Thomas?“, will de Buer wietten. „Wat sa’ck seggen“, segg Thomas. „Dat is nich, dat ick kine Ideen häff...“ „Von dine Ideen is owwer nich viell te seihen“, unnerbräck em de Buer. „Lao doch äs wat von dine Ideen häören, domet ick weinigstens weet, wat för ’ne Verkleedung ick bi di nu nich seih.“ „Ene Idee is tom Bispiell: äs Badewanne te gaohen! Dann kann ick enfach ’ne Pulle Schluck metniehmen un mi ganz sachte vull laupen laoten! Dat Dumme is bloß, wu verkleedet man sick äs Badewanne? Doto mott m’ iärst äs ’ne gutte Idee häbben“, meint Thomas. De beiden Sunnenblomen kiekt sick an un verdreihet dobi de Augen in’n Kopp.

In düssen Moment flügg Sarah en ziemlick graut un hatt Bömsken an’n Kopp, knapp üöwer iähr linket Auge. Vör Schreck un Pien schreit se lut up, lött dat Pamplü üöwer iähren Kopp loss, un krigg et in iähr enget Kostüm an’t Strumpeln. Dat Pamplü fällt nao de Siet wäg, un Julia häff Naut nog, et noch jüst fast te haollen, aohne dat et ganz ümkippet. Sarah kümp dodör endgültig ut’t Gliekgewicht un slött ächtenüöwer in de „Badewanne“ rin.

Ene halwe Stunne later is de Zug vörbi, un twee Sunnenblomen, en Buer un ene Badewanne aohne Badewannenkostüm sitt’t an enen Disk in ene Kneipe. In de Tüskentiet weet man, wu man hett un regt sick mächtig up: „Wu kann man bloß met so graute Bömskes smieten!“, schimpt Sarah un riff sick de Büll an iähren Kopp. „Dat kann man nich anners seggen!“, stimmt Thomas to. „Dat Karnevalsvolk is sowieso nich ganz wies, owwer ick mein, de wäert von Jaohr to Jaohr unwieser. Viell gröttere Bömskes giff et baoll gar nich!“ „Bi us mött’t et ümmer de gröttsten Bömskes sien“, segg Julia un kick besuorgt up de raude Büll an Sarahs Bleß. „Moment!“, röpp Lars un springt up, dat sin Stohl ümfällt. „Wi häbbt bi us in’e Familge en uraollt Husmiddelken, wat ümmer helpt: sträöksken un pußen!“ Äher äs Sarah wat seggen kann, strick Lars met sine Finger üöwer iähre Büll un pußt ganz sachte. Nu springt Sarah auk up un schennt: „Du wuss mi wull verhohnepiepeln? Ick sin doch kine kleine Blage mähr!“ „Nu beruhigt ju doch“, smitt Thomas dotüsken. „Mine Moer segg ümmer: Wenn’t leige is, dann pußt wi. Un wenn’t ganz leige wät, dann doht wi en Döksken drüöwer.“ Alle lacht. „Richtig nett hier“, segg Julia. „Jau, kann m’ nich anners seggen“, meint Lars. De Veer staut’t met de Gliäser an un drinkt up den Karneval un wat süß noch gefäöhrlick is. Et kümp de Veer so vör, äs wenn de Musik ’n lück smöher wät un dat Lecht ’n bittken weeker. Jedenfalls, Thomas segg up’n Maol: „Bi us in’t Duorp giff et en Pättken, dat hett ‚Friggepättken’.“ Et wät daudenstill, un alle kiekt sick an un Lars segg: „Thomas, du Däöskopp, sowat, dat nennt man: met de Düör in’t Hus fallen!“ Un domet häff Lars wisse rächt, owwer dat Pättken, dat giff et würklick.

Leste Wiäcke göngen Marianne un Helmut üöwer’n Wiäckenmarkt. Marianne draug ’ne Inkaupstaske in’e Hand, un Helmut trock sinen Rüen Bella an’e kuotte Liene. All von wieden säögen se iähren Naohber Georg staohen. „Kick, Georg. Schön, dat m’ di auk äs wier süht!“ saggen Marianne un Helmut. „Hallo, ji beiden.“ Georg wees in Richtung Kiärk, wao ’n Käl stonn un ’ne Rede holl. „Ick häff jüst minen Spass an düssen Politiker dao ächten.“ „Jau“, sagg Marianne, „de naichsten Wahlen kummt jä auk naiger.“ „Viell Tohäörers hät he owwer nich“, smeet Helmut dotüsken. „Dat wull, owwer taoh is he. Äs ick hier vör ’ne Veerdelstunn kamm, was he auk all an’t sabbeln, un nu is he ümmer noch an Toch.“ „Wiett’t ji wat? Dat kiek ick mi äs ut de Naichte an“, sagg Helmut un sluffkede Richtung Politiker af, äher äs Marianne em uphaollen konn. „Egentlick häfft wi för sowat kine Tied“, meinde Marianne. „De Blagen kummt wanners ut’e Schole, un ick häff noch kin Middagiätten ferdig!“ „Ick will jä nich niesgierig sien, owwer ... wat giff et dann bi ju vandage“, frogg Georg so ganz bilöpig. „Pannkoken.“ Marianne winkede iähren Käl to, dat he kummen sall, dreihede sick dann wier Georg to un sagg liese un ganz langsam un met Betonung up jede enzelne Silbe: „Pie-le-wüörm-pann-ko-ken!“ „Pielewüörmpannkoken?“ flaug et Georg rut. „Doch wull nich met richtige Pielewüörm?“ „Bis du unwies? Georg, wat denkst du von us? Natürlick nich! Wi häfft doch kine Tied to’t Pielewüörm utgraben! Ne, ne. Ick niehm Schinkenstriepen, de brao ick in’e Panne an, un dann kümp de Pannkokendeeg drüöwer. Wenn ick den Pannkoken dann ümdreih, süht dat ut, äs wenn Pielewüörm drin sind. Usse Blagen sind ganz wild dodrup.“ Georg konn sick ’n Lachen nich verkniepen: „Wat et alle giff!“ Wildeß kaimen Helmut un Bella trügge. „Un“, wull Georg wietten. „Wu was’t?” „Oh, biätter äs ick dach. Dat was gar nich so dumm, wat de Käl vertall!“ antwaortede Helmut. „Dat magg alle wull sien“, unnerbrack Marianne, „owwer us löpp de Tied wäg, wi mött’t noch inkaupen! Gutt gaohen, Georg!“ „Auk so!” Gieggen Aobend an den sölwigen Dag klingelde dat Telefon. Marianne namm af: „Brinkhus.” „Hallo, Marianne, hier is Georg.” „Ach, kick an, Georg! Dat is jä all dat twede Maol, dat wi vandage metenanner küert! Wat giff et?” „Ick wull naomaol up dine Pielewüörmpannkoken trüggkummen. Is dat din egen Rezept?”, frogg Georg. „Nä, mine Moer mok de all ümmer för us, äs wi noch Blagen wören. Dat is jä auk ’n ganz enfach Rezept: säß Eier, dreihunnertfiftig Gramm witt Miäll, ’n bittken Saolt un ’n halwen Liter Miälk tesammen röhren“, tall Marianne up. „Waochte“, reip Georg, „dat kann m’ jä gar nich so gau verstaohen!“ „Aha“, dach Marianne, „he schriff dat Rezept all met.“ „Statt Schinken kann m’ auk jüst so gutt Schinkenwuorststriepen niehmen. Dat smäck auk heel gutt.“ „Mähr wull ick gar nich wietten. Schönen Aobend noch.“ Un domet lagg Georg up.

Ringring – dat Telefon!

M: Maria Hechelmann.
C: Hallo, Maria. Hier is Christa. Wu häss du’t?
M: Sowiet ganz gutt. Owwer min Manni, den geiht’t gar nich gutt.
C: Wieso, wat hät he dann?
M: Ach, he hät et vanmuorgen nich mähr in’t Hus uthaollen. Dagelang hät et nix äs riänget. Vanmuorgen is et endlick äs drüge west, un he is faots met Hark un Schüppe in’n Gaoren gaohen un is anfangen, den Gaoren ümtegraben. Owwer wiet kummen is he nich, dao is’t all wier anfangen te riängen. Wat is he dull west, wat hät he schimpet, wat hät he spiktakelt: ‘Sagebuck no Maol! So’n Schietwiähr! Sowat hät et fröher nich giebben, dat dat ganze Fröhjaohr verriänget is!
C: Dat kann’k wull verstaohen. Min Markus sitt auk all dagelang in’n Huse. Den kanns auk met de Knieptange nich anpacken. Et wät Tied, dat dat Wiähr biätter wät un de Käls nao buten kummt.
M: Un wat dat leigste is, usen Naohber, wees ja wull – den aollen Knaupmaker un Kniepebül – de hät den Gaoren all leste Wiäcke bi Wind un Wiähr ümgrafft un de Katuffeln puott’t.
C: Wat? Dat giff’t doch wull nich! De aolle Twiärsbrake hät sinen Gaoren all swatt un de Katuffeln in’e Riege?
M: Un of et dat giff! Dao kanns du di ja denken, wat Manni doruphen verdreiht was.
C: So’n Dämelack von Naohber owwer auk! Well gräff sinen Gaoren dann bi Riägen üm? Waochte äs, dao fällt mi wat in. Häss du nich vertellt, dat sine Frau so’n aollen Bässem is?
M: Jau, un wat för enen! Wenn ick mi dat so üöwerlegge, dat is so’n richtigen Fiägert! De aolle Gaffeltange, de hät em waohrschienlick nao buten hen jagt to’t Arbeiden.
C: Dao seggs du auk wat, dat päss to iähr!
M: Un quatern kann de! Häss du de all maol beliäwet? Wenn de anfänk ... Dat is vlicht ’ne Quaterstine!
C: Jau, de hät ick doch lest Jaohr up’t Schützenfest druoppen. Dat is ja würklick ’ne richtige Kliätterbüss!
M: Üm Guotts Willen, Christa! Et fänk all wier an te riängen! Dann sall Manni wull jeden Moment wier in’t Hus kummen.
C: O Guott, dann geiht dat Geschimpe all wier laoß! Wees du wat, Maria, waorüm mäcks du dat nich jüst so äs dine Naohberske?
M: Wu meins du dat dann?
C: Jag dinen Manni doch enfach wier trügg nao buten hen. De sall seihen, dat he den Gaoren swatt krigg. Of dao ’n paar Drüppens runnerfallt of nich, dat mäck doch nix ut.
M: Dunnerkiel – dao seggs du wat. Owwer dat giff Spiktakel. Du, Christa, dao kümp he all!
C: Is gutt, Maria. Un haoll dinen End fast!